مسئولیت کیفری خودکشی از دیدگاه فقه امامیه، فقه حنفیه و حقوق کیفری ایران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه حقوق جزا و جرم شناسی، جامعه المصطفی العالمیه، قم، ایران

2 دانشجوی دکتری فقه و حقوق قضایی گرایش جزا و جرم شناسی، جامعه المصطفی العالمیه،قم،ایران

10.22034/ils.2024.15895.1080

چکیده

خودکشی موضوعی پیچیده و چندبعدی است که به عنوان یک رفتار فردی و اجتماعی تحت تأثیر عوامل محیطی و اجتماعی بررسی می‌شود. تحلیل حاضر به بررسی مسئولیت کیفری خودکشی از دیدگاه فقه اسلامی با تمرکز بر فقه امامیه و فقه حنفیه و همچنین حقوق کیفری ایران می‌پردازد. خودکشی در اسلام حرام و گناه کبیره محسوب می‌شود لذا معاونت در خودکشی به دلیل اعانت بر اثم، قابل مجازات است. در حقوق کیفری ایران، خودکشی به طور کلی جرم‌انگاری نشده، اما معاونت در خودکشی از طریق سامانه‌های رایانه‌ای به عنوان جرم شناخته می‌شود. فقهای امامیه و اهل سنت خودکشی را از گناهان کبیره می‌دانند، اما در مسئولیت کیفری مرتبط با آن در شرایط مختلف با توجه به نقش افراد دخیل در این عمل، اختلاف نظر دارند. این مقاله به بررسی مفهوم خودکشی، حرمت آن در قرآن و سنت، و جنبه‌های حقوقی و مسئولیت کیفری مرتبط با آن می‌پردازد. هدف از این بررسی، روشن‌سازی ابعاد مختلف این پدیده از دیدگاه‌های فقهی و حقوقی است تا با نگاهی جامع‌تر به این موضوع نگریسته شود.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

criminal responsibility of suicide from the perspective of jurisprudence and criminal law of Iran and Afghanistan

نویسندگان [English]

  • Seyyed Rasool Aghaei 1
  • Aziz Baqiri 2
1 . Assistant Professor, Department of Criminal Law and Criminology, Al-Mustafa International University, Qom, Iran
2 Ph.D. Student in Jurisprudence and Judicial Law with a Focus on Criminal Law and Criminology, Al-Mustafa International University, Qom, Iran
چکیده [English]

Suicide is a death that is the direct or indirect result of positive or negative behavior of the victim. Unlike murder, in suicide, the criminal plays a role in committing the crime, and the unity of the killer and the victim is discussed. Statistics show that the phenomenon of suicide is prevalent in society and the world due to various causes and factors, and it has been investigated in various sciences as necessary. But in criminal law, it has been neglected by the legislator and the doctrine of criminal law. Therefore, this article, which is written in a library method and based on reliable sources of Islamic jurisprudence and law, and with a view to the criminal laws of Iran and Afghanistan, tries to explain suicide from the perspective of jurisprudence and criminal law. Although most cases of suicide are not criminally responsible, there are several forms such as participation, reluctance, participation and participation in suicide, which according to the famous jurists, have criminal responsibility and require it, based on the criminal outcome based on the behavior of the perpetrator. Retribution and in some cases punishment.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Suicide
  • criminal liability
  • Islamic jurisprudence
  • criminal law of Iran
  • criminal law of Afghanistan